Beril Yaffe ‘Nöropsikolojik Alanlar ve İlgili Hastalıklar’ Konu Başlığıyla 24 Aralık’ta PsiClub’taydı.

Şizofreni, medikal, nörolojik, anksiyete ve bipolar bozukluklar gibi kişilik bozuklukları üzerine ölçümler yürüten hocamız yüksek lisans tezi boyunca şizotipide duygusal stroop etkisi üzerine odaklanmıştır. Yaffe şu an klinik nöropsikolog olarak Lenox Hill Hospital’da nöroloji departmanı altında çalışmaktadır. 

Etkinliğe, nöropsikolojiyi açıklayarak başlayan hocamız ile söyleşimizden geriye kalanları sizler için derledik! 

“Nöropsikoloji, beyin ve davranış arasındaki ilişkiyi inceleyen psikolojinin alt dalıdır. Nöropsikolojik değerlendirmeler bilişsel fonksiyonların standardize edilmiş enstrümanlar kullanarak ölçülür.”

Neden nöropsikolojik değerlendirme yapılır sorusuna hocamızın cevabı; beyin fonksiyonlarını değerlendirmek, hastanın bilişsel fonksiyonlarını karakterize etmek için ve lokalizasyonu ölçebilmek için bu değerlendirmenin yapıldığı şeklinde olmuştur.  

Nöropsikolojik Alanlar

  • Zeka
  • Dikkat/Konsantrasyon 
  • İşlem hızı
  • Yönetici İşlevler
  • Dil Becerileri
  • Bellek 
  • Motor

 

“Zeka ile ilgili hastalıklar ise zihinsel engellilik, demans ve savantizmdir.”

Dikkat ise ileri olan sayı dizisi ile ölçülür. Dikkat çok basit bir abilite olduğu için daha kolay ölçülür. Dikkat her türlü bilişsel alan için önemlidir. Dikkat, değerlendirmelerde ölçülen ilk alandır. Etkin dikkat, odaklanmış dikkat, seçici dikkat, sürekli dikkat ve bölünmüş dikkat şeklinde türleri bulunmaktadır. Dikkat denildiğinde akla gelen isim Posner’e değinen hocamız uyarıcı dikkat üzerinde durmuştur.

İşlem hızı verimlilik için çok önemlidir. İşlem hızı denilen şey mental aktivitelerin hızıdır. İşlem hızını etkileyen şey ise beyaz maddedir. İşlem hızı ile ilgili ilgili bozukluklar ise deliryum, DEHB, yarı uzaysal ihmal (duyusal ihmal, motor ihmal, duyusal-motor ihmal), travmatik beyin hasarı, beyaz maddenin büyüklüğünde problem olduğunda vasküler demans, uykusuzluk gibi rahatsızlıklar örnek olarak verilebilir. 

Dil, komünikasyon sistemi olup kendimizi ifade etme ve anlama aracıdır. İfade etme anterior bölge anlama ise posterior bölgede gerçekleşir. Dil ve ilgili bozukluklar ise afazi ve temporal lobda oluşabilen her türlü hastalıkta görülebilir. 

Afazi değerlendirilirken ilk olarak konuşmanın akıcı olmasına dikkat edildiğine değinen hocamız detaylı olarak afazi değerlendirme sürecinden ve afazi tiplerinden bahsetmiştir. 

Mekansal işlem ile ilgili problemler denildiğinde beyinin sağ ve sol bölgesi incelenir. 

“Hafıza dediğimiz şey dört alt fonksiyondan oluşur. Kodlama, depolama, konsolidasyon ve geri çağırma hafızanın işlevlerindendir.” 

Bellek ile ilgili hastalıklara baktığımızda amnestik bozukluklar, travma sonrası amnezi ve geçici global amnezidir. 

Yönetici fonksiyonlar beynin yöneticisidir. Dikkat, bellek, dil, duygusal fonksiyonlar, kişilik gibi faktörlerde etkilidir. Bağımsız, amaçlı davranışlarda bulunmamızı sağlar. Bununla ilgili hastalıklar ise kortikal demans ve subkortikal demans, edinilmiş travmatik beyin hasarı ve tümörlerdir.

Hocamızın psikoloji ve PDR öğrencilerine tavsiyeleri: 

  • Bir hedefe doğru yürüyün. 
  • Bir alanda ilgi alanınızı seçip ona yoğunlaşmanızı öneririm.

Katkılarından dolayı hocamıza teşekkür ederiz. Diğer etkinlikleri psiclub.net adresinden takip edebilirsiniz.